طواف بر گرد حقیقت

همه ما آدمیان صاحب باورهای گوناگون و متنوعی هستیم.همه اذعان می کنند که این باورها ممکن است صادق (راست) و یا کاذب (دروغ) باشند. چرا که بارها و بارها متوجه شده ایم که بعضی از باورهایمان که گاه مدتی مدید با تمام وجود معتقد بدان بوده ایم کاذب از کار درآمده اند. بنابراین حساس بودن نسبت به سنجش صدق و کذب باورهایمان امری بدیهی می نماید. به عبارت دیگر از آنجایی که قوای عقلانی ما به همان اندازه که می تواند باوری صادق را باور داشته باشد، می تواند باوری کاذب را نیز باور کند و مجموعه باورهایمان در هر زمان مجموعه ای از باورهای صادق و کاذب است، پس همواره باید درستی و صدق باورهایمان را بسنجیم و باورهای صادق را از کاذب تشخیص دهیم. چرا که ما موجوداتی عقلانی هستیم و به لحاظ اخلاقی موظفیم بکوشیم تا تنها باورهای صادق داشته باشیم. ما موظف به ارزیابی و سنجش باورهایمان هستیم.

تنها باورهایی باارزشند که صادق باشند و باور صادق هم باوری است که درباره واقعیت به ما معرفت می دهد. تنها باور صادق شایستگی نام معرفت (دانش) را دارد. آنچه که ما اکنون بدان باور داریم معلوم نیست که حتما صدق باشد و بتوان بدان نام معرفت داد، بلکه تنها می توانیم نسبت به آنها «ادعای معرفت» داشته باشیم زیرا صادق یا کاذب بودن آنها مورد ارزیابی واقع نشده است.

اعتقاد و ایمان قلبی قوی و محکم ما به یکی از باورهایمان آن را صادق و بی نیاز از بررسی نمی کند. یک باور مستقل از اعتقاد ما بدان ممکن است صادق یا کاذب باشد. تاریخ اندیشه های بشری بهترین گواه است. به طور مثال قرنها آدمیان باور داشتند که زمین مرکز عالم است و خورشید به دور آن می چرخد. اما با گذشت زمان معلوم گردید که اینچنین نیست. این اتفاق درس بزرگی به آدمیان داد تا خود و باورها و اعتقادات خود را هر چقدر هم که از سر اخلاص باشد یا از اعماق قلب و دل ، مرکز و معیار عالم حقیقت نداند این او باشد که بر گرد حقیقت طواف کند.